Whatsapp Facebook X LinkedIn Instagram RSS feed

Gemeente Altena zoekt duurzame oplossing voor waterproblematiek

ARTIKEL
Facebook Twitter Linkedin Whatsapp
Fleur Dil, dinsdag 12 juli 2022
162 sec


Nieuw ontwerp moet leiden tot 30cm verlaging waterpeil

De aan de Biesbosch gelegen gemeente Altena zocht een oplossing om water bij piekbuien in de kern van Sleeuwijk te kunnen opvangen. Het nieuwe ontwerp, dat gerealiseerd werd door tuin- en landschapsarchitect Lijmbach in samenwerking met Buiting Advies, moet meer bergingscapaciteit bieden aan overtollig water. Ingenieursbureau SmitsRinsma kreeg de taak dit ontwerp om te zetten naar een concreet uitvoerbaar plan.

Door de aanleg van een stuw kan het waterpeil gereguleerd worden
Door de aanleg van een stuw kan het waterpeil gereguleerd worden

Trapsgewijs moet het waterpeil in bestaande watergangen en de vijver in de komende jaren met 30cm verlaagd worden. Aan de hand van verschillende maatregelen moet een optimale situatie gecreëerd worden waardoor overtollig water volledig gereguleerd kan worden. Zo zijn er retentiebekkens aangelegd, waterbouwkundige constructies vervangen, watergangen verlengd en verbreed en is er een stuw geplaatst.

Met onderwaterbeschoeiing zijn natuurlijkvriendelijke oevers gecreëerd, wat ook nog eens prettiger is voor de fauna
Met onderwaterbeschoeiing zijn natuurlijkvriendelijke oevers gecreëerd, wat ook nog eens prettiger is voor de fauna

Winter

Niek van Langen, projectleider bij SmitsRinsma is nauw betrokken geweest bij dit project. 'We zijn zelf bij het project aangehaakt in het vroege voorjaar van 2020 voor de voorbereidingen. Maar daarvoor zijn er al onderzoeken geweest over de invloeden van het verlagen van het waterpeil op de buurt.' Tijdens de werkzaamheden, die startten in de winter van '21-'22, stuitten ze wel op een paar uitdagingen. 'We waren genoodzaakt de werkzaamheden in de winter uit te voeren,' vertelt Van Langen. 'Allereerst om het broedseizoen niet te verstoren, maar ook omdat we het waterpeil drastisch moesten verlagen om de werkzaamheden te kunnen uitvoeren. In de winter is het grondwaterpeil het hoogst, dus dan heb je een goede tegenhanger. Dit met name ten behoeve van de te behouden bomen in het park.' Bij flinke vorst moest het werk echter stilgelegd kunnen worden. 'Als het weer het toelaat wordt het hier in de winter een schaatsbaan,' legt Van Langen uit. 'Dan moet ook de watertoevoer worden afgesloten zodat ijsvorming niet belemmerd wordt.'


'Zo heeft de vijver weer doorstroming gekregen. Dit heeft een positief effect op de waterkwaliteit'

Technische constructies

Om een geleidelijke verlaging van het waterpeil tot 30cm te realiseren, zijn er schotbalken toegepast in buizen, ook wel duikers genoemd. Deze worden jaarlijks bijgesteld, waardoor het bestaande groen zich geleidelijk kan aanpassen aan het veranderende waterpeil. Door de aanleg van stuwen kan het waterpeil worden gereguleerd. Met duikers is het water in de omgeving met elkaar in verbinding gebracht. 'De verbindingen zijn tot stand gekomen door de duikers onder de padenstructuur in het park door te leggen. Zo heeft de vijver, die eerst geïsoleerd was, weer doorstroming gekregen,' legt Van Langen uit. 'Dit heeft een positief effect op de waterkwaliteit.' Met spindels, grote schijven in de duikers, kan het water ook weer worden afgesloten, bijvoorbeeld als er ijsvorming op het water ontstaat, zodat er geschaatst kan worden. Tot slot zijn er natuurvriendelijke oevers aangelegd, versterkt met een onderwaterbeschoeiing. 'In de oude situatie lag de beschoeiing bovengronds,' legt Van Langen uit. 'Onderwaterbeschoeiing is prettiger, deze is niet zichtbaar en veel aangenamer voor de fauna.'


Spindels sluiten het water weer af wanneer er ijsvorming op het water ontstaat, zodat er geschaatst kan worden
Spindels sluiten het water weer af wanneer er ijsvorming op het water ontstaat, zodat er geschaatst kan worden

Integraal

Het park zelf heeft daarnaast in zijn geheel een opknapbeurt gekregen. Zo zijn de asfaltpaden vernieuwd, bomen aangeplant en delen ingezaaid met kruidenmengsels. Ook is er een vissteiger en een ijstrap bij de natuurijsbaan aangelegd. Van Langen: 'Dit hebben we samen met de opdracht om het waterpeil te verlagen, integraal aangepakt.' Zo is bijvoorbeeld de Oudeweg niet alleen vernieuwd, er is een verlaging gecreëerd om hemelwater in af te voeren, zodat het water niet langer direct op het rioolstelsel loost. 'Deze verlaging hebben we ingericht als griend, daarin wordt het water verzameld en kan het deels infiltreren. Voor piekbuien zit er weer een overstort naar de vijver en die staat weer in verbinding met de rest. Dit gebied heeft een nat milieu dat zeer geschikt is voor het aangeplante sortiment wilgen.'


'Je brengt niet alleen in de letterlijke zin het water met elkaar in verbinding, ook figuurlijk ben je lijntjes aan het leggen tussen de verschillende disciplines'

De integraliteit van het project zie je ook terug in de verschillende disciplines die bij het project betrokken waren. 'De dynamiek bij het samenbrengen van alle disciplines, van waterbeheersing, groeninrichting, tot civiele techniek en de samenwerking met de vele partijen, zoals de gemeente, het Waterschap, de ecoloog en landschapsarchitect, vond ik heel interessant,' vertelt Van Langen. 'Je bent als het ware als een spin in het web de lijntjes aan het verbinden.'

Alles staat dus met elkaar in verbinding, op meerdere niveaus. 'In de meest letterlijke zin breng je het water met elkaar in verbinding en figuurlijk leg je de lijntjes tussen de verschillende disciplines.'

Naast de Oudeweg is een verlaging gecreëerd om hemelwater in af te voeren
Naast de Oudeweg is een verlaging gecreëerd om hemelwater in af te voeren

Geslaagd

Volgens Van Langen past dit project precies in het thema waterbeheersing en klimaatadaptatie. 'Dit moet een duurzame oplossing zijn voor toekomstige piekbuien in deze regio.' De komende jaren moet blijken wat de effecten zullen zijn op het water en de omgeving. 'De buurtbewoners zijn al wel enthousiast,' vertelt Van Langen. 'Ik sprak laatst een bewoner die vertelde dat het water bij een flinke hoosbui goed is afgevloeid. Ook waren ze enthousiast over alle aanpassingen. En daar doen we het toch voor!'


LEES OOK

Om te kunnen reageren moet je zijn ingelogd.   LOGIN   of maak gratis een account aan.

REACTIES
Er zijn nog geen reacties.

Tip de redactie


ONDERDELEN
Archief
Dossiers
GIP
OVER ONS
Over ons
Duurzaamheid & NWST
Contact
Het team
ADVERTEREN EN ABONNEREN
Fysiek abonnement
Digitaal abonnement
Abonneren nieuwsbrief
Adverteren
Verschijningsdata
MEER
Redactionele spelregels
Algemene voorwaarden
Disclaimer
Privacy
Cookies
ONDERDELEN
OVER ONS
ADVERTEREN EN ABONNEREN
MEER